Online proefjes Technopolis

Sjoerd Renkers (van Renkers Leren & ICT) attendeerde me op het bestaan van de site Technopolis, omdat daarop spellen te vinden zouden zijn. Ik kende die site al wel, maar realiseerde me dat ik daarover nog nooit had geschreven in dit weblog. De hoogste tijd om dat te doen, want de site is echt de moeite waard.

Technopolis is een wetenschapsmuseum in Vlaanderen. Je kunt het vergelijken met Nemo in Amsterdam. Het leuke van Technopolis vind ik dat ze op hun site een leuk voorproefje bieden van hun collectie. Je vindt er niet alleen informatieve teksten en filmpjes, maar ook proefjes die je kunt doen. Er zijn zowel proefjes die je doet in de keuken of buiten (of op school), maar er zijn ook een heleboel online proefjes te vinden. Dus proefjes die je kunt doen vanachter je p.c. In feite zijn het een soort simulaties. Echte spellen zou ik het niet willen noemen, maar ik vind ze wel erg leuk en omdat het over het algemeen proefjes zijn die je (redelijk) eenvoudig ook zelf thuis kunt nadoen, zullen ze kinderen zeker stimuleren om zelf dingen te gaan ontdekken.

De proefjes zijn keurig ingedeeld in rubrieken, waardoor je makkelijk kunt zoeken:

• Elektriciteit,
• Geluid,
• Hefbomen en katrollen,
• Illusies,
• Lichaam en hersenen,
• Licht,
• Puzzels,
• Varia,
• Detectivespel,
• Voor bengels.

Het zijn er alles bij elkaar aardig wat en ik vind ze stuk voor stuk leuk om te doen. Een aanrader, deze site van onze Zuiderburen, voor met name basisonderwijs en onderbouw voortgezet onderwijs!

Het haar van Beethoven

Beethovens Hair is een prachtig spel met als insteek de vraag hoe Beethoven om het leven kwam. Het verhaal dat aan de game ten grondslag ligt, gaat als volgt. Toen Beethoven in 1827 in Wenen overleed, knipte een 12-jarige jongen de dag na zijn overleden een lok van zijn haar af als herinnering aan de componist. In 1994, 167 jaar later, dook de haarlok op bij een veiling in Londen. In het spel wordt duidelijk wat er gebeurd is met Beethoven en met de haarlok van Beethoven sinds zijn dood in 1827.


In het spel komen een aantal onopgeloste mysteries aan de orde: wie was de vrouw aan die hij "Immortal beloved" noemde en wat was de oorzaak van de slechte gezondheid van Beethoven?

Beethovens Hair is een leuk (en niet eenvoudig) adventure-spel. Het spel is ingebed in een website waarin allerlei informatie te vinden is over Beethoven en de tijd waarin hij leefde tot nu. Er zijn filmpjes met interviews van Beethoven-kenners, geschiedkundige informatie, en er is natuurlijk muziek van Beethoven. Site en spel zijn prachtig vormgegeven: romantische beelden in een spannend 'whodunnit'-sfeertje. Om alles te bekijken ben je zeker een uurtje bezig, maar wie geboeid raakt kan die tijd makkelijk verdubbelen.

In het spel zijn allerlei aanknopingspunten te vinden voor het onderwijs: muziek speelt de hoofdrol, maar je kunt het spel ook inzetten voor geschiedenis en zelfs voor ANW of scheikunde waar het gaat over het gebruik van haar als om de oorzaak van de slechte gezondheid van Beethoven te achterhalen. CSI Miami is er niets bij ;-)

Yahoo Teachers

Raoul Teeuwen (die tot voor kort werkte bij Kennisnet ICT op School en nog altijd geïnteresseerd is in onderwijszaken) wees me op een nieuw initiatief van Yahoo: Yahoo Teachers. Het is nog niet af, maar het is de bedoeling dat docenten via Yahoo Teachers met elkaar in contact kunnen komen en leermaterialen uit kunnen wisselen. Het ziet er heel eenvoudig uit: lesmateriaal wordt gemaakt via een bepaald format en online gezet. Als je ingeschreven bent bij Yahoo teachers kun je zoeken of er lesmateriaal online is gezet dat past bij een bepaald onderwerp. De lessen zijn - voor zover ik kon zien - gekoppeld aan de kerndoelen van het onderwijs in de VS. Vervolgens geef je aan welke onderdelen van deze lessen je zelf wilt hebben (bijv. links of foto's) en je sleept het naar je eigen project-portfolio. Een kind kan de was doen!

Het doet me denken aan het project 'Samen maken' van Kennisnet en APS. Ook daarin moet je lesmaterialen online kunnen zetten en delen met anderen. Ik weet niet of je dat materiaal dan in zijn geheel overneemt of dat je ook delen ervan kunt gebruiken voor je eigen lessen.

Wat Yahoo daarnaast extra heeft is het 'peer-network': een overzicht van scholen in de VS. Je kunt als docent je eigen naam plus wat informatie over je werkzaamheden (welk vak je doceert, en op welk niveau je les geeft) toevoegen aan één van die scholen, zodat iedereen kan zien welke docenten aan een school verbonden zijn.

Helaas is het nu nog allemaal niet af, en zoals te verwachten was komt er eerst een Amerikaanse versie online en pas daarna, misschien, een Europese of wereldwijde editie. Nog even wachten dus, op Yahoo Teachers of op SamenMaken!

Spellen uit Wageningen

Op de VWO-campus van de Universiteit Wageningen staan een aantal spellen/simulaties bij elkaar die bruikbaar zijn voor het voortgezet onderwijs. De spellen zijn niet door henzelf ontworpen, maar wel door hen verzameld. Jammer vind ik dat de WUR de spellen niet heeft voorzien van een handleiding voor de docent: dat had de verzameling zeker meerwaarde gegeven. En ook jammer dat het overzicht niet echt onderhouden wordt: twee van de links zijn dood. Maar toch vind ik de lijst nog wel de moeite waard: de gameplay van de spellen is weliswaar niet altijd overtuigend, maar inhoudelijk zijn de spellen die ik kon testen van een goede kwaliteit.

Op de site zijn de volgende spellen/simulaties te vinden:

• Kwekersspel; over het kweken van hybride gewassen;
• Watermanagementspel ¹; een spel over de keuzes die waterbeheerders moeten maken (o.a. het terugdringen van voedingsstoffen, veranderen visbeheer);
• Ecologische voetafdruk; over hoeveel het milieu belast wordt door een aantal zaken (zoals voeding, kleding, wonen enz.);
• Oitap ². Volgens de VWO-campus een spel over voeding en ontwikkelingssamenwerking (maar omdat dit een dode link is, heb ik dit niet kunnen testen);
• De polyomino's; over figuren die gevormd worden door eenheidsvierkanten samen te voegen;
• Bacterie vechten; over hygiëne en het bewaren van voedsel.

Het laatste spel is gemaakt door het Voedingscentrum, en kan - net als het spel 'Ecologische voetafdruk' - via deze site gedownload worden. Handig voor docenten die het spel spelen in de les, en niet afhankelijk willen zijn van links (die nog wel eens gewijzigd worden)!

¹ Op de site van de WUR staat hier een dode link: ik heb in deze post een link naar een andere pagina opgenomen die (hopelijk) naar het bedoelde spel verwijst. Het SLO heeft een handleiding geschreven bij dit spel, te vinden in een bundel met allerlei opdrachten op het gebied van biologie. Op pp. 5 t.m. 7 voor leerlingen en op p. 8 staan wat tips voor de docent over de begeleiding van de leerlingen bij dit spel.
² Dit is de tweede dode link. De site waar die vandaan komt is 'under construction'. Mocht iemand van de WUR deze post lezen (Wouter??), dan kan die misschien achterhalen of het spel nog te spelen is ;-)

Spelletjes voor het basisonderwijs

Er is weer een nieuwe verzameling gemaakt van educatieve spelletjes voor het basisonderwijs: www.leerspellen.nl. Er zijn er al een paar te vinden (bijv. deze en deze van Jack Nowee bij YURLS, de verzameling van Sipke Kloosterman op Spelletjesplein, en mijn eigen collectie), maar dit is op zijn minst een goede aanvulling te noemen. De spellen zijn gerangschikt per vak, en per niveau. Als je met je muis over de titel van het spel gaat zie je bij de sortering per vak een screendump van elk spel met daarbij één of meer trefwoorden die het onderwerp van het spel omschrijven (bijv. milieu, dieren, seizoenen enz.). Bij de sortering per groep krijg je dezelfde screenshot te zien, maar dan met daarbij het vak waarbij het spel gespeeld zou kunnen worden (rekenen, muziek, techniek enz.). Als je op het gewenste spel klikt, krijg je eerst een scherm te zien met informatie over het spel: Instructie, Geschikt voor, Vakgebieden en Bron. Van daaruit kun je doorklikken naar het spel zelf.

Ik vind het een mooie verzameling, die zeer overzichtelijk gepresenteerd wordt. Het enige wat ik jammer vind is dat op de site geen informatie staat door wie de site gemaakt is en met welk oogmerk die tot stand is gekomen. Maar belangrijker vind ik dat hiermee het spelen van spellen als onderdeel van een les weer makkelijker is gemaakt!

Sorted books project

Echt een leuk idee voor de 'H-Z-B'-uren: de 'hou-ze-bezig-uren'. De uren die je nog moet geven, terwijl de stof al behandeld en getoetst is. Die uren dat de zon het lokaal dusdanig heeft verwarmd dat alle werklust uit de leerlingen weggesmolten is, en dat er alleen nog energie is overgebleven om tegen te zijn. Tegen de school, tegen de les, en als het een beetje tegenzit ook tegen de medeleerlingen en tegen de docent. Lastige uren, want als docent wil je ze niet alleen bezig houden, je wilt ze ook nog wat meegeven. Maar wat??

Het Sorted Books Project kan uitkomst bieden. Het staat beschreven op het weblog van Nina Katchadourian. Het gaat erom dat je boeken zo op elkaar legt dat de titels samen, van boven naar beneden gelezen, een tekst vormen. Een gedicht, een motto, een fantasie: alles mag zolang de titels samen maar één geheel vormen. Van die stapel(s) boeken maak je vervolgens een foto. Die kun je op Flickr zetten, liefst met daarbij de tag 'Sortedbooks', zodat je jouw resultaat kunt vergelijken met die van anderen. Je kunt als docent de te vormen tekst vrij laten, maar je kunt ook een opdracht geven: maak een tekst over de zomer, een overpeinzing over het afgelopen schooljaar, een toekomstvisie of een grappig fantasiegedicht. De leerling met het beste resultaat (en daar wordt natuurlijk over besloten door middel van een stemronde) wint een prijs.

Waarom ik dit een goed project vindt, zo vlak voor de zomervakantie? Je bent bezig met taal, woorden, teksten en gedichten, maar omdat de bouwstenen al klaar zijn heb je snel resultaat. Het daagt leerlingen uit om creatief bezig te zijn. Daarnaast moeten ze veel titels bekijken om tot een leuk resultaat te komen. Daar nemen leerlingen maar zelden de tijd voor: als ze in de bibliotheek een boek komen zoeken is dat vaak omdat dat verplicht is door de docent. Dan willen ze vooral snel resultaat. Het echte snuffelen in boeken zoals liefhebbers doen, is er maar zelden bij. Maar je zult zien dat door leerlingen via deze opdracht uit te dagen veel titels te bekijken, ze op een gegeven moment ook nieuwsgierig zullen worden naar de inhoud van de boeken. En dan kan het zomaar gebeuren dat ze voor de vakantie een boek meenemen dat ze nog eens nader willen bekijken. Een betere voorbereiding voor een lange zomervakantie is er toch niet?

Onderzoek games

De BBFC (British Board of Film Classification) heeft onderzoek gedaan naar videogames. Om meer precies te zijn: Research to improve understanding of what players enjoy about video games, and to explain ther preferences for particular games'. Ik kreeg een exemplaar van het rapport van Wim Bekkers, van het Nicam. Het Nicam en de BBFC werken samen aan de PEGI, een classificatiesysteem voor games, waarin op een soortgelijke manier als bij de Kijkwijzer aan de consument informatie wordt gegeven over de geschiktheid van films/games voor kinderen. Games worden ingedeeld in 5 leeftijdscategorieën: 3 +, 7 +, 12 +, 16 + en 18 +. Daarnaast krijgt elke game een inhoudskwalificatie m.b.v. pictogrammen:

• grof taalgebruik
• discriminatie
• drugs
• angst
• gokken
• seks
• geweld.

Het Nicam geeft ook algemene voorlichting over (o.a.) games. Op de (uitstekende!) site Weetwatzegamen.nl geven ze algemene informatie over games:

• Feiten over games
• Tips voor ouders
• Games als educatie
• Games en gezondheid
• Games-woordenboek.

Bij het Nicam volgen ze de onderzoeken over games op de voet. En zo konden ze mij dus wijzen op het onderzoek van de British Board of Film Classification. En zo is het gekomen.... ;-)

(Tjsa, en als ik nu toch reclame aan het maken ben voor games: kijk ook even op de site Gamenisgoed.nl. Hij is nog niet erg gevuld, maar ik heb goede hoop dat er binnenkort meer te vinden is.)

Coaster Rider

Op de site van YoYoGames kunnen Game Maker gebruikers hun zelf gemaakte spellen uploaden. Je kunt stemmen op wat je zelf de beste game vindt, en de mensen achter YoYoGames (o.a. Mark Overmars, de maker van Game Maker) geven regelmatig aan ('Staff pick') wat zij zelf de beste games vinden.

Een spel dat nu in de belangstelling staat is Coaster Rider, een spel gemaakt door Sascha Swiercy, een Duitse jongen. Hij heeft al een groot aantal spellen gemaakt. De meeste ervan zijn gemaakt met Game Maker, maar hij heeft ook een paar spellen gemaakt met Javascript, maar die vond ik veel minder interessant dan de spellen die hij (meer recent) heeft gemaakt met Game Maker.

Zijn meest recente spel is Coaster Rider. Coaster Rider lijkt sterk op het spel LineRider. Je moet een baan tekenen voor een wagentje van een achtbaan. Je moet met je karretje naar het eindpunt en onderweg moet je alle sterren raken. Er is ook een vrije speelmodus waarin je je eigen baan kunt ontwerpen. In dat level heb je ook de beschikking over een versneller: daarmee kun je je wagentje een extra impuls geven.

Het leuke van het spel vind ik dat de gamephysics juist zijn, waardoor de bewegingen er helemaal echt uit zien. Ik vermoed dat Sascha door het maken van dit spel van alles geleerd heeft over mechanica: wat is snelheid, versnelling, wrijving, potentiële energie en kinetische energie etc. Je kunt dit spel in de les laten spelen door leerlingen, en dan met ze bespreken wat er gebeurt en waarom de ene baan werkt en de andere niet. De eindopdracht is dan natuurlijk om zelf een baan te ontwerpen. De banen die gemaakt worden, kun je volgend schooljaar weer gebruiken om de principes van mechanica uit te leggen. Zo snijdt het mes aan twee kanten!

Rits je in: inburgeren met een spel

Eindelijk is het klaar: het spel Rits je in. Rits je in is een spel dat gemaakt is door (o.a.) Ricardo Makosi, een student van Quantm College, een HBO-opleiding voor gamedesigners. Ik heb het spel al eerder genoemd in dit blog, en de lancering van het spel stond al gepland voor eind maart, maar dat is wat uitgelopen ;-)

In het spel Rits je in moet je allerlei vragen beantwoorden over het reilen en zeilen in Nederland:

• over onderwijs (bijv. waar moet je zijn als je Nederlandse lessen wilt volgen?),
• gezondheidszorg (hoe je aan medicijnen komt),
• de overheid (wat moet je doen als je fiets gestolen is),
• huis (hoe kun je zorgen voor energievoorziening in je huis),
• geschiedenis (wat zijn hunebedden),
• vrije tijd (wat doet een Nederlander in zijn vakantie),
• werk (hoe begroet je iemand tijdens een sollicitatiegesprek),
• rechtbank (een vreemde titel, vond ik, want de vragen gingen veelal over de regering, maar 'what is in a name'?

In het spel zitten vier minispelletjes: een spel over het sinterklaasfeest, een schuifspelletje over de Nachtwacht, en de spellen Kroketten trekken en Dijkvingeren.

Ritsjein is een vrij eenvoudig quizspel, maar wel met de nodige humor. Wat ik jammer vind is dat je niet de mogelijkheid hebt om tussentijds de resultaten op te slaan, en dat er geen feedback wordt gegeven op de foute antwoorden. Je krijgt wel te horen hoeveel vragen je goed hebt beantwoord, maar jammer genoeg niet wat de goede antwoorden zijn. Daar was ik wel benieuwd naar geweest.

Ik heb me laten vertellen dat de vragen erg lijken op de vragen die gesteld worden tijdens een inburgeringsexamen. Ik moet eerlijk toegeven dat ik niet alle vragen even relevant vind voor een goede kennis van de Nederlandse samenleving. Maar misschien wordt dat wel veroorzaakt door het feit dat ik niet op alle vragen zonder twijfel het antwoord wist.....

Nieuwe game Orde van GIS

Vorig jaar meldde ik op mijn blog dat ANNO een geschiedenisspel had gemaakt. Ik heb dat spel twee keer gespeld en was erg enthousiast erover. Een leuk spel om te spelen en al spelend kwam je van alles aan de weet over een volksverhaal (en dus een stukje geschiedenis) dat zich afspeelt in Zeeland. Tot mijn spijt is het spel nu off-line gehaald, maar gelukkig heeft ANNO er een nieuw spel voor in de plaats gezet!

Dit keer gaat het verhaal over een kaart die gestolen is uit het Maritiem Museum. De kaart komt van het schip 'De Swarte Aerent' dat de zeeën bevoer ten tijde van de West-Indische compagnie. En het schijnt dat er sprake is van een schat .......! De Orde van GIS (een groep kinderen die mysterieuze zaken uit de geschiedenis onderzoekt) is te hulp geroepen. Zij doen een beroep op alle kinderen van Nederland om hen te helpen te achterhalen waarom de kaarten gestolen zijn, en de dief te vinden.

Als je je aanmeldt voor het spel met een e-mailadres doe je mee met een wedstrijd, waarbij leuke prijzen te winnen zijn: repen Chocolonely voor de hele klas, een PSP of zelfs een echte een Playstation 3. Wil je je e-mailadres niet geven, dan kun je het spel gewoon spelen en desgewenst tussentijds opslaan. Dan moet je er natuurlijk wel voor zorgen dat je je geheime password goed onthoudt, want die kunnen ze je niet toesturen als je hem vergeten bent!

In dit spel zit volgens mij nog meer interessante informatie verstopt dan in het vorige spel van de Orde van GIS. Informatie over de route die de schepen aflegden, de gevaren die ze bedreigden, de handel die gedreven werd: het zit er allemaal in. De speler moet foto en filmmateriaal bestuderen om het raadsel op te lossen, plaatsen op een kaartje markeren, de route van het schip op een kaart aangeven en nog veel meer. Je krijgt informatie in het spel en je wordt tussendoor verwezen naar websites van ANNO, het Geldmuseum, het Koninklijk Instituut voor de Tropen (KIT) en natuurlijk het Maritiem museum waar de kaarten van gestolen zijn. Genoeg aanknopingspunten voor heel veel geschiedenislessen!

Ik heb het spel niet getimed, maar ik denk dat het spelen ervan precies past binnen één lesuur. Handig voor als je het op school wilt spelen. Ik speelde het spel thuis, en vond het wat traag: soms zit je echt te wachten op een volgende vraag. Maar misschien is dat mijn jeugdig ongeduld ;-)

N.B. Het spel van vorig jaar is overigens alleen tijdelijk off-line gehaald: binnenkort zullen zowel het oude als het nieuwe spel op de site van de Orde van GIS te spelen zijn!

Wikikids: kan het leuker?

Gisteren vertelde ik dat één van mijn opdrachtgevers Stichting TQ-NL is. Een klus waar ik me zo af en toe als vrijwilliger mee mag bemoeien is WikiKids. WikiKids is een klein broertje of zusje van Wikipedia: een encyclopedie voor en door kinderen, geschoeid op dezelfde wiki-leest als zijn grote broer. Bijzonder van WikiKids vind ik dat het een project is dat geïnitieerd is en uitgevoerd wordt door leerkrachten. Niet omdat ze daarvoor betaald worden, maar omdat ze goed onderwijs willen geven en Wikipedia daarvoor een goed instrument vinden.

Ik vind WikiKids een pracht project. Door kinderen zelf een encyclopedie samen te laten stellen leren ze van alles:

• over het onderwerp waarover ze schrijven
• over hoe je moet schrijven
• over copyright
• over de kracht en de onmacht van media
• over samenwerken
• over informatie zoeken en beoordelen
• en natuurlijk over wat een wiki is.

Omdat dingen uitleggen nu eenmaal beter lukt als je teksten combineert met beelden, en omdat WikiKids er de nadruk op legt dat je niet zonder toestemming beeldmateriaal van anderen mag overnemen, doen de organisatoren van Wikikids van alles om beeldmateriaal te verzamelen dat vrij gebruikt mag worden.

Een paar maanden geleden hebben ze daarom het initiatief genomen om een fotowedstrijd te organiseren: wie maakt de mooiste vakantiefoto? Een wedstrijd waar elk kind aan kan meedoen: of je nu thuisblijft of naar verre oorden gaat: een mooie foto kun je overal maken! Voor de kinderen zijn er mooie prijzen te winnen; voor WikiKids zit de winst in het fotomateriaal dat online wordt gezet en gebruikt mag worden. Geen foto's die gemaakt zijn door volwassenen, maar materiaal dat weergeeft hoe kinderen de wereld zien en beleven, en daardoor zo goed aansluit bij WikiKids.

Vandaar mijn oproep in dit blog om alle kinderen in je omgeving te vertellen over deze wedstrijd. Roep iedereen op om mee te doen, en help kinderen om foto's te maken. Door met ze te bespreken wat zij goede foto's vinden, door met ze op stap te gaan en alvast eens foto's met ze te maken. Tijdens de sportdagen, het schoolreisje, het afscheidsfeest van groep 8: allemaal gelegenheden waarop je leerlingen enthousiast kunt maken om de wereld vast te leggen in beeld. Want dat is natuurlijk de essentie van dit verhaal: in een wereld waarin beeld een steeds grotere rol gaat spelen, zullen we onze leerlingen moeten leren om die beelden te interpreteren. En er is geen betere manier daarvoor dan zelf beelden te maken!

Presentatie vernieuwende ICT-onderwijsprojecten

Als free-lancer doe ik voor allerlei verschillende organisaties klussen. Eén van mijn opdrachtgevers is Stichting TQ-NL. Stichting TQ-NL is voortgekomen uit Stichting ThinkQuest Nederland, de organisatie die van 1999 tot 2002 de ThinkQuest web-strijden heeft georganiseerd. In 2002 is de organisatie van deze wedstrijden in handen gegeven van Kennisnet, en ging de Stichting verder onder de naam TQ-NL.

Doelstelling van de stichting is het stimuleren van innovatieve Internet-activiteiten en -initiatieven die het Nederlandse onderwijs ten goede komen. Daarvoor stelt de Stichting 3 jaar lang subsidies beschikbaar voor innovatieve onderwijsprojecten. Volgend schooljaar is het laatste jaar waarin subsidies worden toegekend. Het eerste subsidiejaar wordt a.s. woensdag (20 juni) afgesloten in Utrecht met een presentatie en evaluatie van de projecten.

Ik verheug me enorm op die dag: eerst worden de projecten kort gepresenteerd door de leerlingen die bij het project betrokken waren. Daarna gaat het bestuur met de docenten de projecten evalueren, en de leerlingen gaan met een digitale camera elkaar interviewen. Op die manier hopen we zoveel mogelijk feedback te krijgen over wat leerlingen en docenten belangrijk en leuk vinden in onderwijs. Niet alleen voor onszelf, maar ook voor degenen die volgend jaar een project uitvoeren of een subsidie-aanvraag willen indienen.

Voor die dag zijn nog een paar plaatsen te vergeven. In de ochtend worden de projecten uit het voortgezet onderwijs gepresenteerd; in de middag zijn de basisscholen aan de beurt. Wil jij zien welke leuke projecten het afgelopen jaar zijn uitgevoerd met subsidie van Stichting TQ-NL (misschien wel omdat je overweegt om zelf volgend jaar een subsidie-aanvraag in te dienen), dan kun je mij een mailtje sturen. Ik kan je dan op de gastenlijst zetten. Daarbij geldt: wie het eerst komt, die het eerst maalt!

Memory Maker

Leerlingen leren veel door in teamverband een spel te maken. Maar ... dat kost wel veel tijd, en dat is soms lastig. Een alternatief kan zijn om leerlingen alleen de content voor een spel te laten maken. De vorm van het spel staat dan vast, maar de inhoud ontbreekt nog. Er zijn verschillende tools om dit te doen. Bij sommige tools heb je als gebruiker nog vrij veel keuze om de inhoud te bepalen (zoals bij Story Inventor of Create-a-Scape), bij andere kun je alleen vragen invoeren. Dat is natuurlijk lang niet zo inspirerend als zelf een heel spel bedenken en maken, maar het maken van een quiz kan een welkome afwisseling zijn op andere manieren van leren.

Programma's om een quiz te maken zijn er volop. Eén daarvan is Brainteaser. Voor dit spel, gemaakt door leerlingen van het Sintermeerten College, kunnen leerlingen zelf vragen maken, waarna het spel door andere leerlingen gespeeld kan worden. Brainteaser is één van mijn favorieten omdat het een echt leuk spel oplevert. Maar er zijn meer van dit soort tools. Sommige zijn behoorlijk prijzig, zoals Gameshow Prep en Allprep, maar voor wie minder te besteden heeft zijn er, naast Brainteaser, alternatieven. Je kunt bijvoorbeeld vrij eenvoudig met behulp van PowerPoint het spel Lotto Weekend Miljonairs nabootsen, en op de site van het SLO kun je Memory Maker downloaden. Met Memory Maker kunnen leerlingen makkelijk een memoryspel maken, met naar keuze 12, 20 of 30 kaartjes, gevuld met tekst, plaatjes of geluiden.

Natuurlijk is het nog veel leuker om zelf een format te bedenken èn uit te voeren. Maar voor een enkele les is dat vaak teveel gevraagd. Werken met kant-en-klare quiz-formats kan een goede opstap zijn naar grotere projecten, of een manier om variatie aan te brengen in de werkvormen. Verandering van spijs doet immers nog altijd eten!

Red de haai

Bij het zoeken naar spellen kwam ik terecht bij dit 'spel' over het leven van de tijgerhaai. In dit spel ben je een haai en moet je telkens keuzes maken: ga je dichter naar de kust om een maaltje op te zoeken, of blijf je liever in wat dieper water? En wat doe je als een collega-tijgerhaai het op dezelfde zeeslang heeft voorzien als jij? Het doel van het spel is natuurlijk om te overleven door eventuele vijanden te ontwijken of te verslaan en jezelf op tijd van voedsel te voorzien.

Het is een spelletje van maar een paar minuten en niet iedereen zal het erover eens zijn dat dit een spel kunt noemen. Misschien kun je het ook wel beter het stempel minigame of 'interactief verhaal' verhaal geven. Maar het is wel educatief: wie het speelt leert in een paar minuten veel over het leven van de haai. Maar ik weet zeker dat degenen die dit spel gemaakt hebben nog veel meer over het leven van de tijgerhaai te weten zijn gekomen. En zij zullen niet heel veel tijd hebben moeten investeren in het maken van het spel: het programmeerwerk dat erachter zit is erg beperkt. De meeste tijd zal zijn gaan zitten in het maken van het beeldmateriaal en het in kaart brengen van de gevaren die een tijgerhaai in zijn leven moet trotseren.

Dat maakt volgens mij dat het maken van interactieve verhalen interessant voor het onderwijs: het is aansprekend voor leerlingen omdat ze dit medium herkennen, en voor de vakdocent is het een manier om leerlingen zelf na te laten denken over een onderwerp. Je kunt zo'n spel maken met powerpoint, met html of met een programma als Story Inventor. Allemaal programma's die leerlingen of al beheersen, ofwel zich in korte tijd eigen kunnen maken, waardoor veel tijd gestoken kan worden in het bedenken van de juiste content.

Overigens wil dat niet zeggen dat ik vind dat het maken van meer complexe spellen voor het onderwijs geen haalbare kaart is. Integendeel: ik ben nog steeds erg enthousiast over de mogelijkheden daarvan. Maar elk leerdoel vraagt om zijn eigen aanpak, en verandering van spijs doet nog steeds eten!

N.B. Op de site van de BBC zijn nog veel meer spellen te vinden over haaien. Ik denk dat ze er over een tijdje vanaf gehaald worden, dus als je ze wilt spelen, moet je er snel bij zijn!

Prijswinnaars Make-a-Game 2007 bekend

Vorige week was de finale van Make-a-Game. Te zien aan de resultaten zijn er ook dit jaar weer teams geweest die heel veel zweetdruppeltjes hebben geproduceerd. Ongelooflijk om te zien hoe teams van de grond af aan een heel compleet spel hebben gebouwd. Ik heb heel veel respect wat er door de teams dit jaar weer is neergezet!

De prijswinnaars op een rijtje:

• Categorie 'regular' (=gemaakt met Game Maker), onderbouw


• Hoofdprijs: Whatever!. Een spel over vandalisme, spijbelen en de sancties die daartegen genomen worden door bureau HALT en bureau VSV (vroegtijdig schoolverlaten). Gemaakt door Donny Willems, Dominique Hendriks, Ali Bajelan, Melvin Doek, Collin Vievermanns, Robin Kypers en coach Lixel Bevk van het Carboon College in Hoensbroek.


• Docentjuryprijs: Eco trip, een handelsspel waarbij je moet handelen in Iriman vlees en Tedyberen, tegen betaling van Erla en Ponta, gemaakt door leerlingen van de Berg en Bosschool in Bilthoven


• Deelnemersjuryprijs: Grauw tegen jou. Een platformspel waarbij je steeds de oppervlakte van figuren moet uitrekenen om verder te kunnen. Gemaakt door Jacob Bakermans en Niels Lodder, met coach dhr. Jacobs, van het Stedelijk Gymnasium Leiden


• Categorie 'regular' (=gemaakt met Game Maker), bovenbouw


• Hoofdprijs: Drooglegging v.d. Beemster: waarin je barakken moet bouwen, molens moet neerzetten, ringvaarten moet graven enz. om de Beemster droog te leggen gemaakt door Joost Naaijen en Irene van Wondergem met coach Marjo Bollen van het GS Broklede uit Breukelen


• Docentjuryprijs: Lonny's Lichaam, een spel over de longen (zuurstofopname in het bloed), het hart (hartrime: sinusknoop en AV-knoop) en de maag (functie pepsinogeen), gemaakt door Sarah van de Leur, Emma van der Woude, Stephanie Arensman en Cindy van Opstal en coach dhr. M. Eggen, van RSG Hoeksche Waard in Oud-Beijerland


• Deelnemersjuryprijs: L.E.I.P (Leuk Educatief Informatica Programma), een uitdagend platformspel over computers en computervirussen, gemaakt door Joeri van der Velden, Eveline Schram, Mariet Pors, Michel Troost en Xavier Groenenberg met coach dhr. M. Eggen van RSG Hoeksche Waard in Oud-Beijerland
  


• Categorie 'Free style' (gemaakt met andere software dan Game Maker):


• Hoofdprijs: ProjectSIM, een spel dat gebaseerd is op het aloude spel 'Crazy Machines, en waarin je de wetten van de mechanica goed moet toepassen (bijzonder van dit spel zijn de uitstekende gamephysics), gemaakt door Jan-Willem Damsteeg, Jos Geurts, Leendert-Henk Gravendeel, Hessel Vredeveldt en coach Joop Leenders van het Marnix Gymnasium in Rotterdam
  


• Aanmoedigingsprijs: Voor volk en vaderland, een spel over het verzet in WOII, gemaakt door Nina van Doren, Glenn van de Dood, Christiaan Boesenach en Jos Vroon en coach N.v.Witzenburg van het Maerlant College.

Bij deze: allemaal van harte gefeliciteerd! En heel veel dank voor alle mooie spellen. Daar zullen we zeker gebruik van kunnen maken!

Brochure over gaming

Ik heb wel vaker artikelen geschreven over games, en die heb ik hier nooit besproken omdat het meeste daarvan ook in dit weblog te vinden is, maar deze keer maak ik daarop een uitzondering. In de brochure die deze week is uitgekomen bij ICT op School, Wat weten we over….gaming in het PO en VO?, staat namelijk veel meer dan wat ik in mijn eentje heb kunnen bedenken. Ik ben dan ook niet de enige schrijver: het is een co-productie van Robert-Jan Simons van de UU, en mijzelf. Ik ben er best trots op dat hij met mij die brochure wilde schrijven!

Ik ga hier natuurlijk niet de loftrompet steken over mijn eigen werk, maar ik kan de brochure aanbevelen aan iedereen die geïnteresseerd is in games in het onderwijs. De brochure kent de volgende hoofdstukken:

• Wat weten we over… games?
• Enkele actuele thema’s nader belicht
• Games voor verschillende leervoorkeuren
• Tips voor het gebruik van games op school
• Wat weten we nu en hoe verder?

Jullie mogen raden wie wat heeft geschreven. Wie het goed raadt, krijgt van mij de brochure toegestuurd. Heb je het niet goed, dan hoef je niet te treuren. Je kunt de brochure ook gratis downloaden van het net ;-)

Communitywalk

In Heerlen, op het Sintermeerten College, zijn ze volop bezig met allerlei vernieuwende zaken. Zaken als Machinima, leerlingen die games bouwen, werken met web 2.0 tools als Gliffy: het is daar allemaal doodgewoon. De twee drijvende krachten hierachter zijn Guido van Dijk en Isidore Postmes: ongelooflijk wat die twee allemaal weten en wat ze doen met hun leerlingen. Erg inspirerend!

Eén van de dingen waar ze mee bezig zijn is mobiel leren. Van Guido kreeg ik de tip dat er een nieuwe (beta-)versie is van Create-a-Scape: HP Mediascape. Daarmee zijn Guido en Isidore nu zelf druk aan het experimenteren. Maar de leerlingen werken (ter voorbereiding) al met CommunityWalk: een site waar je in Google maps makkelijk locaties kunt aanwijzen, en ze dan voorzien van een tekst, een foto of een geluidsbestand. Die kaarten kun je dan (als KML-bestand) weer exporteren naar Google Earth. Op die manier kun je vanuit het klaslokaal allerlei interessante wandelingen maken, die de leerlingen virtueel of IRL kunnen lopen. Je zou op die manier een spel kunnen maken waarbij de thuisbasis opdrachten geeft aan een groep leerlingen die allerlei opdrachten moeten doen in de stad zelf. De thuisbasis heeft dan de beschikking over de kaarten van Google Earth en alle andere bronnen die ze op school kunnen raadplegen; de andere groep kan in de omgeving op zoek gaan naar informatie. Een beetje hetzelfde dus als wat De Waag doet met Frequentie 1550, maar dan uitgevoerd met software die gratis voorhanden is, en die binnen een paar minuten te doorgronden is.

Op het Sintermeerten College wordt Community Walk op een andere manier ingezet, namelijk als onderdeel van de materialen die ontwikkeld worden voor MScape. Deze materialen worden o.a. door de leerlingen zelf ontwikkeld in de lessen CKV, Informatica, Informatiekunde en andere vakken die betrokken zijn. Zo zullen de leerlingen van L5 in de Informatica de interacties die in Mscape ingebracht kunnen worden, in Flash programmeren. Bij de andere vakken gaan ze aan de slag met het verzamelen van data. Hiermee proberen ze de vakken samen te laten werken.

De bedoeling is dat ook It’s Learning Mobile (speciaal voor de mobieltjes) bij Create-a-scape opdrachten ingezet wordt. Leerlingen hoeven niet tot school of thuis te wachten om opdrachten in te leveren, maar doen dat met behulp van hun mobiele apparaat vanaf de buitenlocatie.

Kortom: een goede tip en geweldige plannen van de mannen van het Sintermeerten College in Heerlen. Wil je meer tips? Kijk eens in de Delicious-verzameling van Guido of Isidore. Daar is nog veel meer te vinden!

Web-literacy in het basisonderwijs

Gisteren promoveerde Els Kuiper op haar onderzoek over 'Teaching web-literacy in primary education'. Ik heb niet het hele proefschrift gelezen, maar wel de conclusies ervan en die zijn zeker de moeite waard!

Ik citeer een aantal zaken uit de conclusies in het proefschrift:

Ongeacht de leeftijd, blijken kinderen sterk gericht te zijn op het vinden van een concreet, letterlijk antwoord op hun vraag. Het weinige onderzoek naar verschillen tussen jongens en meisjes laat zien dat meisjes internetinformatie preciezer lezen dan jongens en minder complexe zoektermen formuleren.

Terwijl de overvloed aan gemakkelijk toegankelijke, ongestructureerde en ongeautoriseerde informatie op internet van de gebruiker reflectie, geduld en flexibiliteit vraagt, is dat juist niet de manier waarop kinderen internet benaderen en gebruiken.

Van belang voor de onderwijspraktijk is dat in programma's die zich richten op het verwerven van kritische internetvaardigheden, een duidelijke nadruk moet liggen op kwaliteiten als reflectie en flexibiliteit, alsmede op het kritisch lezen op internet.

Het leesonderwijs zou meer gericht moeten zijn op jet gebruik van internet als bron van informatie. Traditionele methoden voor begrijpend lezen zijn gebaseerd op het begrijpen en beoordelen van gedrukte teksten. Internetleesvaardigheid kan niet geleerd worden uit een boek; bovendien gebruiken veel leerlingen internet naast of in plaats van boeken als bron van informatieve teksten. Dat vraagt om aanpassing van de bestaande methoden.

En zo kan ik nog wel even doorgaan.

Ik ben heel blij met dit onderzoek. Ik denk dat het bevestigt wat een heleboel leerkrachten al wel vermoedden, en waar ze vaak ook al mee aan de slag waren. Maar met dit onderzoek kunnen die onderwijsvernieuwingen onderbouwd en verder uitgewerkt worden.

Overigens: de leerboekjes die Els heeft gemaakt en gebruikt voor haar onderzoek kun je downloaden van het web. Een aanrader als je met je leerlingen een project wilt doen over voeding!

Electrocity

Moqub, een collega-blogger, wees me via de Bibliotheek 2.0-community op het (Engelstalige) spel Electrocity. Electrocity is een spel dat een beetje doet denken aan Sim City, maar dan wel iets eenvoudiger in uitvoering. In Electrocity moet je, net als bij Sim City, een stad bouwen. Bij Electrocity wordt daarbij de nadruk gelegd op het milieu: hoe ga je om met energie in de stad, wat doe je in het kader van duurzaamheid en welk beleid voer je voor in het kader van milieubeheer?

Om te beginnen krijg je een stukje grond te zien aan zee, met een paar windmolens, een riviertje en wat bomen. Het is aan de speler om die locatie uit te bouwen tot een stad waar het voor de mensen goed toeven is. Electrocity is een turn-based spel: je maakt elke keer keuzes wat je wilt doen, waarna de gevolgen van je keuzes worden doorberekend. Je kunt je geld besteden aan gas of kool, er zijn windturbines, en natuurlijk moet je ook nadenken waar de mensen in het dorp behoefte aan hebben: verplicht je ze om gebruik te maken van spaarlampen, investeer je in de isolatie van de huizen en mogen ze televisie kijken? Na 150 beurten (afhankelijk van hoe diep je nadenkt over je keuzes duurt dat 10 minuten tot en uurtje) is het spel uitgespeeld, en kun je het door jou ontwikkelde dorp online zetten.

Het spel leent zich volgens mij erg goed voor gezamenlijk spelen in de klas, bijvoorbeeld met een beamer of met een digibord. Je kunt de leerlingen dan gezamenlijk keuzes laten maken. En als er leerlingen zijn die problemen hebben met het feit dat het een Engelstalige game is, dan kun je zelf de keuzemogelijkheden toelichten (of medeleerlingen vragen om dat te doen). Nadat het spel één keer gezamenlijk gespeeld is, kun je de leerlingen vragen elk een eigen stad te bouwen.

Daarvoor is het handig dat docenten een speciale code kunnen aanvragen, die gekoppeld wordt aan de naam van de school. Je leerlingen hoeven zich dan niet te registreren voor het spel, maar kunnen met de door de docent verstrekte code hun spel opslaan. Je kunt de door je leerlingen opgeslagen steden bekijken door te zoeken op de naam van de school.

Dit spel is zeker bruikbaar voor het onderwijs!

Spel over de wadden

Vorige week werd door de Waddenvereniging een prachtig spel gelanceerd: Missie Wadlandis. Het spel is gemaakt door Xmediaworks (productie & concept) en PixelPixies (concept & realisatie). Doel van het webspel is om jongeren (12-17 jaar) bewust te maken van de gevolgen van klimaatverandering voor het waddengebied. Ik ben er erg enthousiast over. Niet alleen omdat het een leuk spel is, maar ook omdat ik denk dat het een goed voorbeeld is van hoe je met Google Earth een spel kunt maken.

In de adventuregame ben je de helper van professor doctor Plug. Je moet hem helpen de juiste beslissingen te nemen voor het voortbestaan van het waddengebied. Het staat vast dat in de toekomst de zeespiegel zal stijgen. Als het wad niet meestijgt, zal het zijn zandbanken verliezen en missen wij de natuurlijke bescherming tegen het stijgende zeewater. Er moeten besluiten genomen worden over stuifdijken of duinen, over de terugdringing van CO2, de mosselvisserij en over het al dan niet verhogen van de Afsluitdijk.

Om de juiste keuzes te kunnen maken krijg je steeds achtergrondinformatie: een (kort) stukje tekst, wat plaatjes en/ of schema's en een filmpje: een goede mix van beeld en tekst, vind ik. Elke keer als je een keuze hebt gemaakt, reis je met Google Earth naar een nieuwe plek in het waddengebied: van Griendt, naar Texel, de Afsluitdijk en Terschelling. Op die manier krijgt het spel een link naar de echte wereld en kun je ook echt zien waar het nu eigenlijk over gaat.

Zoals ik al zei: ik vind het een heel bijzonder spel. Ik denk dat het principe (de koppeling van spelresultaten aan kml-bestanden) makkelijk nagevolgd kan worden door anderen. Misschien een uitdaging voor leerlingen die spellen maken??

N.B. Er komt nog een handleiding voor docenten. Ik zal het jullie laten weten als die er is!

Mijn stories

Vorige week verwees ik jullie in dit weblog naar de Soundwalk over Zoetermeer die gemaakt was door Digital Playground. André maakte me in zijn commentaar attent op de prachtige site Podguides.net waar een eenvoudige handleiding te vinden is (plus een podcast-generator) hoe je Podguide (reisgids in podcast-vorm) kunt maken. Het goede van de handleiding vond ik dat die vooral ingaat op de inhoud van de Podguide en niet op de techniek. Dat soort handleidingen zijn namelijk al ruimschoots op het web te vinden, en volgens mij is het bij het maken van een podguide om te beginnen van belang wat daarin komt te staan.

De site Mijn Stories is een ander project waarbij gebruik gemaakt wordt van media om mensen wegwijs te maken in een buurt. In dit geval gaat het er niet om om gebouwen, natuur, beelden enz. in de stad te leren kennen, maar vooral om het leven van de bewoners van een wijk in kaart te brengen. Via de weblogs (over de Transvaalbuurt in Den Haag en de Afrikaanderwijk in Rotterdam) bij de site kun je de vorderingen van het onderzoek volgen.

De basis van MijnStories is een groot sociologisch onderzoek in twee (migranten)wijken in Rotterdam en Den Haag. Er wordt literatuuronderzoek gedaan en er vinden observaties plaats, voornamelijk in de vorm van enquêtes: oriënterende gesprekken, straatinterviews, locatie-interviews en diepte-interviews. Het doel van dit onderzoek is inzicht te krijgen in het leven van de wijkbewoners. De onderzoeksgegevens worden op 2 manieren verwerkt: ze worden in een verhaal verwerkt tot een 'buurt(sound)soap', die dus 'uit het leven gegrepen' is. Daarnaast komt er een wetenschappelijke bundel, ondermeer bestaande uit een culturele atlas van de buurt en reeks artikelen.

Aan het onderzoek is een jongerentraject gekoppeld waarbij leerlingen werd gevraagd om een bijdrage te leveren aan Mijn Stories. De opdracht was om over je wijk en leefomgeving te vertellen. In tegenstelling tot het onderzoek waarvoor uitsluitend geluidsopnamen werden gemaakt, konden in het jongerentraject de verhalen met behulp van verschillende media vastgelegd worden, dus bijvoorbeeld ook met foto's of filmpjes.

Net als de Soundwalk vind ik dit een mooi voorbeeld van hoe je de leefwereld van jongeren kunt integreren in het onderwijs, en welke rol media daarbij kunnen spelen. Handig is dat op de site al een aantal onderzoeksvragen geformuleerd staan, en een mooie afbakening van het traject. Leerlingen kunnen daarmee hun voordeel doen als ze zelf een onderzoek willen opzetten over hun eigen wijk of de wijk van de school.