Geanimeerde boeksamenvattingen

Afgelopen vrijdag is de boekenweek van start gegaan. Het thema dit jaar is 'Gouden Tijden, Zwarte Bladzijden'. Natuurlijk wordt daar op vele scholen aandacht aan besteed, waarbij verschillende organisaties tips en leermaterialen aanbieden. Zo ook door Schooltv: zij hebben op hun site videofragmenten verzameld die aansluiten bij het thema.

Een niet op de site genoemde manier om aandacht te besteden is leerlingen de opdracht te geven een animatie te maken van een boek dat past binnen het thema. Schooltv heeft daarvan zelf een aantal prachtige voorbeelden uit de jeugdliteratuur, boeken bestemd voor voor de leeftijdsgroep 10-13 jaar, maar een animatie maken van een boek is ook voor oudere leerlingen een goede opdracht. Door leerlingen een (korte) animatie te laten maken, moeten ze goed nadenken over wat de kern van het verhaal is. En natuurlijk is het risico van 'knippen en plakken' bij het maken van een animatie veel kleiner dan bij het schrijven van een samenvatting.In dit blog vind je verschillende tools en tips waarmee en hoe leerlingen (eenvoudige) animaties kunnen maken.

Je kan leerlingen vragen om een animatie te maken van een boek dat past in het thema van de boekenweek (uitgezocht met behulp van de Boekentipper of de Boekenzoeker), maar ook van een zelf bedacht of een waar gebeurd verhaal. Je kan de opdracht gebruiken voor de Nederlandse les, maar ook voor de vreemde talen, voor de kunst- en cultuurvakken, geschiedenis, maatschappijleer en economische vakken. Als je er een vakoverstijgende opdracht van maakt, hebben de leerlingen meer tijd om er iets moois van te maken en heb je als docent extra handjes bij de begeleiding van de leerlingen. Voor het beoordelen kan je de leerlingen zelf vragen om hun visie te geven op het werk van hun medeleerlingen.

Het resultaat van de opdracht kan je in de komende jaren gebruiken om leerlingen te helpen die op zoek zijn naar een boek dat past bij hun interesse.

Nadenken over nu en straks: dat doen we op school

Ik volg met veel plezier de filmpjes van de RSA, 'The Royal Society for the encouragement of Arts, Manufactures and Commerce', die zich ten doel stelt om vernieuwende, praktische oplossingen te vinden op problemen die zich in onze maatschappij voordoen. In de filmpjes geven grote denkers hun visie op allerlei zaken in onze maatschappij, waarbij ze ook tips geven over hoe je daarmee kan omgaan.

The RSA maakt ook getekende en geanimeerde filmpjes, waarbij de teksten verbonden worden met beeld. Ik vind het prachtige visuele spektakelstukken die ik graag een paar keer bekijk om alle elementen goed tot me te laten doordringen.


Onderstaand filmpje vertelt Roman Krznaric, filosoof en schrijver, over het belang van empathie: dat we moeten weten, begrijpen en voelen wat belangrijk is voor anderen, wat anderen drijft en wat ze weerhoudt. Hij doet daarbij het voorstel om een 'empathiemuseum' in te richten. In dat museum kan je een t-shirt maken onder dezelfde omstandigheden zoals in sweatshops, waarbij je voor je t-shirt beloond wordt met een paar centen, waar je bij je kopje een filmpje kan zien over de omstandigheden van werkers op koffieplantages en waar een bibliotheek is met mensen die je kan 'lenen' om gesprekken met hen te voeren over hoe zij leven.

Het lijkt me een prachtig project voor scholen. Vanuit verschillende (mens- en maatschappij)vakken kunnen kunstwerken voor zo'n empathiemuseum gemaakt worden. Voor aardrijkskunde maken leerlingen filmpjes over wat het betekent om te migreren of ze maken een nieuwsreportage over de schade die wordt toegebracht door een orkaan, voor geschiedenis wordt een spel gemaakt waarin je het leven van personen die leven in de tweede wereldoorlog volgt, voor economie wordt een spreadsheet gemaakt waarin je - op basis van economische modellen - kan zien wat er gebeurt met de economie als we landen zoals Spanje of Griekenland aan hun lot overlaten, en voor godsdienst of levensbeschouwing worden gerechten klaargemaakt uit allerlei culturen die je voorgeschoteld krijgt zodra je weet waarom die gerechten zijn zoals ze zijn.

Je kan het project ook dichter bij huis houden door de problemen die leven binnen de school als onderwerp te nemen van het museum. Welke politieke overtuigingen zijn er binnen de school, welke culturele groepen zijn er, hoe voelt het om alleen gelaten of gepest te worden vanwege je uiterlijk, je seksuele geaardheid of 'zomaar'? 

Natuurlijk kan je bij zo'n project ook hulp van buiten de school betrekken: de bibliotheek kan helpen om bronnen te verzamelen, culturele en religieuze organisaties kunnen toelichting geven op verschillende onderwerpen en er zijn ook vast leerlingen en ouders die wat kunnen vertellen over wat hen drijft.

Als het museum klaar is, vraag je niet alleen de ouders van de leerlingen om een bezoek te brengen aan je museum, maar alle mensen in de buurt. Want met jouw museum kan je laten zien dat de wereld jou ter harte gaat.

Leerlingen leggen uit hoe het moet

Op menig school zijn tegenwoordig digiborden te vinden. Vaak worden die borden vooral gebruikt om te werken met door de uitgever van de lesmethode ontwikkeld leermateriaal, om filmpjes te laten zien of zelfs alleen maar als 'wit schoolbord'. Jammer: er zijn zoveel meer mogelijkheden met zo'n bord.

Een van de mogelijkheden die een digibord biedt is het maken van (korte) filmpjes (screencasts) waarin je voordoet hoe een bepaald probleem (meestal een berekening, bijv. voor wiskunde, economie, natuurkunde of scheikunde) wordt opgelost. Die filmpjes bewaar je in de ELO van de school, zodat de leerling die altijd terug kan vinden. Makkelijk wanneer je de stof even terug wilt halen of een deel van de uitleg in de klas hebt gemist.

Erg moeilijk is het maken van zo'n filmpje niet: terwijl je de berekening op het bord voordoet, vertel je wat je aan het doen bent. Met het digibord neem je zowel de spraak op als de acties die je doet op het digibord. In feite kan je dit soort filmpjes maken tijdens de les. Dat levert natuurlijk niet het beste resultaat op, omdat je tijdens de uitleg vaak ook nog allerlei andere dingen vertelt, vragen beantwoordt van leerlingen en/of leerlingen tot orde maant. Het beste resultaat bereik je door buiten de les om aan de slag te gaan, al dan niet met een tevoren uitgeschreven script.

Op het web zijn heel veel van dit soort instructiefilmpjes te vinden, gemaakt met een digibord of - nog eenvoudiger - met een p.c., eventueel gecombineerd met een tekentablet. Zoek maar eens op het woord 'mathcast' en laat je verbazen door de hoeveelheid resultaten.

Voor leerlingen is het prettig om op die manier nog even de door jou gegeven uitleg terug te kunnen halen. Maar je kunt het ook anders aanpakken: je kunt de leerlingen vragen om zelf dit soort filmpjes te maken. Dat is gedaan in Mathtrain, een project van Eric Marcos, docent op de Lincoln Middle School in Santa Monica in California. Op zijn site verzamelt hij niet alleen door hemzelf gemaakt mathcasts maar ook mathcasts van zijn leerlingen. Dat zijn er op dit moment al meer dan 100!

Door zelf uitleg te geven, gaan de leerlingen echt de diepte in met het onderwerp. Immers: om de stof uit te kunnen leggen, moet je die optimaal beheersen. Een ander effect van het laten maken van dit soort filmpjes staat niet beschreven op de site, maar lijkt mij zeker niet onbelangrijk.

Daarvoor maak ik een uitstapje naar het reilen en zeilen mijn eigen gezin een aantal jaren geleden toen mijn kinderen tot 'taak' kregen om om elke week een maaltijd te maken voor het gezin. Daarmee leerden ze niet alleen hoe ze moesten koken, maar ook dat koken niet altijd leuk is en dat de resultaten niet altijd gewaardeerd worden. Sinds die tijd was er heel wat meer begrip voor als de maaltijd die ze voorgeschoteld kregen niet helemaal naar hun zin was.

Ik vermoed dat door leerlingen te zetten op de positie van de leraar, ze ook meer inzicht krijgen wat de leuke en de moeilijke aspecten zijn van het geven van onderwijs, waarom de resultaten soms, ook bij een grote inzet van de docent, tegenvallen èn dat die slechte resultaten niet alleen voor de leerlingen vervelend zijn maar ook voor de docent. Als dat leidt tot gesprekken over en weer hoe het onderwijsproces het beste vorm gegeven kan worden, dan denk ik dat je daarmee de grootste winst boekt!

Afbeelding van Max Choong, gepubliceerd onder CC-by-nc-nd.

South park in de les?

Door: Martijn van den Berg

Op school zijn er af en toe theorieën waar je met een boek amper doorheen komt. Dingen die op het eerste gezicht zo nieuw en abstract zijn, dat niemand ze eigenlijk kan uitleggen. Dingen als molecuulberekeningen, de eerste formule etc. Het is al bekend dat het versimpelen van deze theorie tot makkelijke voorbeelden helpt de theorieën te begrijpen (breuken leren door taart te delen) maar sommige South Park afleveringen doen precies hetzelfde.

Voor de mensen die niet weten wat South Park is: South Park is een cartoon-achtige serie over vier jongens uit South Park, Colorado die iedere keer de meest uiteenlopende, maffe dingen uithalen. Nu klinkt dat niet als iets dat behalve vermakelijk ook nog erg leerzaam is. Maar South Park is ook erg maatschappij-kritisch, en haakt in op zaken die (met name in de Verenigde Staten) in het nieuws zijn geweest.

Nu zijn de meeste afleveringen bedoeld als vermaak en niet bedoeld om iets uit te leggen, en dus moeilijk om iets mee te doen in het onderwijs, maar daarop zijn uitzonderingen. Bijvoorbeeld de aflevering over de kredietcrisis legt op een hele simpele (en ook grappige manier) uit hoe banken aan andere banken geld hebben geleend en hoe het nooit helpt als mensen niet meer gaan uitgeven.

South Park is vooral populair bij mensen in het voortgezet en het hoger onderwijs, en daarom spreek je mensen meteen aan als je zo iets meeneemt. Ondanks het feit dat er maar weinig afleveringen bruikbaar zijn, kan dit een manier zijn om het laatste nieuws beter te begrijpen. Of in ieder geval een manier om meer interesse te wekken voor het onderwerp.

De luchtvaart: daar kan je wat van leren

Gisteren vertelde ik over het project Serious Soap; vandaag besteed ik aandacht aan het spel Training Missions, dat net als Serious Soap is ontwikkeld in het kader van de Innovatieregeling 2010.

Het spel Training Missions is een uitbreiding op het spel Airline
Simulation Game, een spel dat gespeeld wordt door twee studenten tegen elkaar. Airline Simulation Game heeft tot doel studenten te leren over hoe netwerken gevormd moeten worden in de luchtvaart. Het spel Airline Simulation Game voldeed aan die doelstelling, maar in de praktijk bleken er twee problemen te zijn:

• door het verschil in niveau tussen de spelers moesten de minder snelle studenten boven hun niveau spelen en werd voor de snelle studenten de vaart uit het spel gehaald.
• er was weinig uitdaging en verdieping voor de snelle studenten

Om die problemen te ondervangen werd - met het programma Game Maker - het spel Training Missions ontwikkeld. Dat is in feite een inleiding op de theorie achter de Airline Simulation Game: het vormen van slimme netwerken in de luchtvaart. Het heeft dus alles te maken met logistiek en met speltheorie. Omdat het gemaakt is in Game Maker is het ook leuk om het spel eens te laten bekijken door leerlingen die zich bezig houden met het maken van games.

Training Missions wordt gespeeld tegen de computer, zodat iedereen het spel op zijn eigen niveau kan spelen. De bedoeling is dat na het spelen van het spel de studenten hun niveau goed kunnen inschatten en op zoek gaan naar een gelijkwaardige spelpartner voor de Airline Simulation Game. Het spel Training Missions en de bijbehorende handleiding kunnen gedownload worden via de site van de Innovatieregeling. In de eindrapportage staat beschreven hoe het spel is opgebouwd en welke vraagstukken de studenten tijdens het spelen moeten oplossen. Meer over de ontstaansgeschiedenis van het spel lees je in de blogposts die gedurende de looptijd van het project zijn geschreven.

De luchtvaart is overigens een branche waar wel vaker met simulaties wordt gewerkt. De moeite waard om eens naar te kijken vanuit het onderwijs, want veel van die games kunnen uitstekend ingezet worden in het voortgezet en/of het beroepsonderwijs, bijvoorbeeld voor het vak economie (logistiek, bedrijfseconomie, speltheorie) of voor een kennismaking met de verschillende facetten van de luchtvaart.

Heel bekend en al vele jaren oud zijn de flightsimulators waarin je als speler zelf een vliegtuig bestuurt. Heel leerzame games, die ook in het voortgezet onderwijs gebruikt kunnen worden.

Een ander bekend spel over de luchtvaart is Airline Tycoon. In dit (commerciële) entertainmentgame ben je de baas van een luchtvaartmaatschappij en ga je de concurrentie aan met andere maatschappijen door een goede vloot op te bouwen en de juiste orders binnen te slepen.

Van heel recente datum is het spel Smartgate, dat in opdracht van Air Cargo Nederland, de brancheorganisatie voor de luchtvrachtindustrie in Nederland, werd ontwikkeld door IJsfontein. Ook dat is een leerzaam spel dat zeker een plek kan krijgen in het voortgezet en het middelbaar beroepsonderwijs. In dit spel, een online single-player game, moet de speler het transport van goederen op de luchthaven verzorgen, vanaf de transporter hal waar de goederen binnenkomen, via de forwarder en de handler naar de airline om uiteindelijk per vlucht verscheept te worden. Smartgate is webbased en kan gratis door iedereen gespeeld worden.

Ken je nog meer spellen over de luchtvaart die gebruikt kunnen worden in het onderwijs? Laat het me weten via het reactieformulier!

Spelend leren

Omdat leren in een spelvorm voor veel leerlingen erg motiverend is, en daarom ook leerwinst oplevert, hierbij de aankondiging voor (gratis) workshops van Bitpress om kennis te maken met hun educatieve games . In deze educatieve games draait het om handel, op het niveau van een onderneming (Bizzkidz, voor VO en MBO, en Bizzgames, voor VO, MBO en HO) of om handel wereldwijd (Wereldhandelsspel Oxfam Novib, voor VO en MBO).

In Bizzkidz en Bizzgames nemen leerlingenteams elke ronde via het internet beslissingen voor hun fictieve onderneming. De ondernemingssimulaties worden ingezet als praktische opdracht, sectorwerkstuk, project en voor Leren Ondernemen in het VO en MBO. Bij Bizzgames kunnen scholen zelf bepalen wanneer het spel start; Bizzkidz is een landelijke competitie die elk jaar rond december/januari van start gaat en eindigt omstreeks april. Voor dit jaar kan niet meer ingeschreven worden, maar volgend jaar is er weer een hele nieuwe ronde.

In het Wereldhandelsspel Oxfam Novib creëert de docent de wereldhandel in de klas.. Als regering van hun land nemen zes leerlingenteams gedurende de speelrondes beleidsbeslissingen. Bij deelname kan een gastspreker in de klas komen vertellen over het standpunt van Oxfam Novib ten aanzien van wereldhandel en globalisering. De tijdbesteding van het Wereldhandelsspel is circa acht studielasturen. Dit kan eventueel uitgebreid worden met aansluitende opdrachten voor de vakken economie, aardrijkskunde, geschiedenis en maatschappijleer, waardoor je kunt komen tot tot een vakoverstijgende praktische opdracht met 20 studielasturen.

Ik heb al een paar keer de finale bijgewoond van Bizzkidz en ik ben ervan overtuigd dat leren door middel van deze games niet alleen leuk is, maar leerlingen ook een beter inzicht geeft in de in de vakken die in de games aan de orde komen!

Ben je geïnteresseerd in het bijwonen van een introductieworkshop dan kan je je hiervoor aanmelden op de sites van de verschillende spellen: Bizzgames, Bizzkidz en Wereldhandelsspel.

De ene euro is de andere niet

Ken je de quiz 'Miljoenenjacht'? Dat is dat spel met 26 koffers met daarin elk een geldbedrag, tussen 1 eurocent en 1 miljoen euro. Je kiest zelf één van die koffers en moet proberen om zoveel mogelijk koffers open te maken met een zo laag mogelijk geldbedrag. Na een paar koffers geopend te hebben doet de bank een bod. De hoogte van het bod is gebaseerd op de kans dat jij in jouw koffertje 1 miljoen euro hebt of een ander groot bedrag. Die kans wordt natuurlijk groter als er een groot aantal koffertjes is geopend met kleine geldbedragen.

Het leuke van het spel vind ik de risico-inschatting die mensen maken. De inschatting van de bank is gebaseerd op een wiskundige formule: puur rationeel dus. Maar mensen zijn geen rationele wezens: die kiezen vaak vooral vanuit hun gevoel. Wie het programma Miljoenenjacht kent zal weten dat dat gevoel over het algemeen allerminst betrouwbaar is!

Het spel 'De ene euro is de andere niet' gaat over irrationeel geldgedrag. Hoe ga je om met geld: is 5 euro winst op een groot bedrag meer dan 5 euro winst op een klein bedrag? Als je in een casino eerst 100 euro wint en er dan 70 verliest ben je dan blijer of juist minder blij dan wanneer je 30 euro wint?

Het is eigenlijk niet echt een spel te noemen: je ziet een filmpje en krijgt dan een vraag voorgelegd over hoe de mensen in het filmpje de risico's inschatten. Toch vind ik het wel een belangrijk spel en vooral een goede introductie over hoe jongeren omgaan met geld. Want dat veel jongeren moeite hebben om met geld om te gaan is bekend. Wie meer wil weten over risico-inschatting kan eens een kijkje op dit weblog: ik denk dat heel veel leerlingen een aantal van de hier genoemde inschattingsfouten herkennen. Als je meer wilt weten over hoe het dan wel moet, dan lijkt deze site van het Nibud voor jongeren mij de aangewezen plek daarvoor.

Een ander spel over geld dat ik tegenkwam is Meer keuze met geld. Ook daar gaat het over risico-inschatting maar dan vooral over beleggen en hoe je de risico's daarin kunt beperken. Beleg je al je geld of zet je liever een deel op een spaarrekening? Hoeveel risico’s ben je bereid te nemen en hoe kun je erachter komen of degene die je aandelen aanbiedt een vergunning heeft?

Ook Meer keuze met Geld is meer een quiz dan een echt spel maar het is wel een leuke manier om met leerlingen in gesprek te gaan over geld en hoe ze daarmee omgaan.

Je speelt de beide spellen uit in een minuut of 5 (en als je meer strategieën uit wilt proberen: 10). Je kunt ze de spellen laten spelen als huiswerkopdracht en ze dan allemaal een voorbeeld laten beschrijven welke inschattingsfout ze zelf wel eens hebben gemaakt. Je kunt de spellen ook gebruiken om te vertellen over wat de Autoriteit Financiële Markten doet. In dat geval kun je vragen welke inschattingsfout zij hebben gemaakt zodat we nu met ons allen in een financiële crisis terecht zijn gekomen. Beide opties lijken me leuke en leerzame exercities ;-)

Bizzgame Leren Ondernemen

De MBO-opleidingen in de grafische sector zijn weer een spel rijker: de Bizzgame Leren Ondernemen. Het spel is ontwikkeld door het Grafisch Lyceum Utrecht, Kenniscentrum GOC en BitPress, in het kader van de regeling 'MBO verbonden met ICT' van Kennisnet. Door het spelen van het spel ontwikkelen de spelers ondernemersvaardigheden.

De inhoud van het spel ligt dicht bij de werkelijkheid van de studenten uit de sector. In het spel Leren Ondernemen krijgen de spelers te maken met Cooldesigns, een grafisch ontwerpbureau dat is opgestart door twee oud-studenten van een grafische opleiding, Sara en Jan. Het spel start na afloop van het startjaar.

De game bestaat uit verschillende fasen. In de eerste fase van het spel zijn Sara en Jan vooral bezig met het verder opzetten van hun bedrijf en het vergroten van hun omzet met een beperkt productaanbod. In de tweede fase kan het bedrijf gaan groeien door het uitbreiden van het productaanbod. Sara en Jan krijgen het drukker en kunnen kiezen om freelancers in te huren of nieuw personeel aan te nemen. In de laatste fase van het spel krijgt het door Sara en Jan opgezette ontwerpbureau steeds meer naamsbekendheid en er komen meer opdrachten van buiten de regio en Cooldesign moet verder gaan als BV. Ook wordt het productaanbod verder uitgebreid en er wordt een nieuwe locatie gevonden. Om de groeiende vraag aan te kunnen, moeten Sara en Jan beslissen over nieuwe medewerkers.

Bij de Bizzgame Leren Ondernemen hoort de volgende documentatie:

• Competitieboek Cooldesigns
• Werkboek leerlingen
• Docentenhandleiding

Voor het spelen van het spel moet je ongeveer 12 studielasturen uittrekken. Je kunt dit als docent natuurlijk verder uitbreiden door extra opdrachten te geven in aansluiting op de in het spel behandelde materie. De kosten zijn nog niet bekend, maar zullen ongeveer rond de 8-10 euro per student liggen inclusief documentatie, gratis helpdesk etc. Er wordt in poules van 4-10 teams gespeeld in teams van 2-4 studenten. Er kan een onbeperkt aantal poules worden aangemaakt voor de docent. De game is webbased: er hoeft dus niets door de school te worden geïnstalleerd op het eigen netwerk.

Zoals gezegd: het spel is bedoeld voor de MBO-opleidingen Mediavormgever en Mediamanagement. Maar volgens Bitpress is het eenvoudig om aangepaste cases voor andere opleidingen te maken. Dus mocht je een dergelijk spel willen laten ontwikkelen voor je eigen sector, neem dan eens contact met ze op.

Overmorgen (donderdag 23 april) is er, van 15.30 – 17.00 uur, een gratis workshop waarin je kunt kennismaken met de game. Wil je daar bij zijn dan kun je een mailtje sturen naar Bitpress.

N.B. Geef je les in een andere sector of op een ander niveau in bijv. M&O, Economie, Administratie of Handel kijk dan ook even naar de andere spellen van Bitpress. Stuk voor stuk prima simulaties die leerlingen vaak met erg veel plezier spelen en waar ze - ongemerkt - heel veel van opsteken!

Layoff: een spel over de kredietcrisis

In het spel Layoff wordt kritisch gekeken naar de kredietcrisis en met name de rol die banken spelen in dit verhaal. De bedoeling van het spel is dat je arbeiders die hetzelfde werk doen bij elkaar zet. Daarmee worden die arbeiders ontslagen. Na hun ontslag zie je ze onderin je scherm terug bij het arbeidsbureau. Nadat de arbeiders ontslagen zijn nemen bankiers hun plaats in het bedrijf in. Bankiers kunnen in dit spel niet ontslagen worden. Een extraatje in het spel zijn de biografieën die onderin het scherm verschijnen als je met je muis over een arbeider gaat.

Inhoudelijk is het spel natuurlijk niet heel spannend: de regels zijn al heel snel duidelijk en dan is het plezier snel van het spel af. Maar het spel is wel een prima startpunt om te praten over de kredietcrisis en over de rol van de banken hierin. Je zou bijvoorbeeld het spel kunnen laten spelen op een digibord en vervolgens de leerlingen vragen om hun visie te geven op het spel. Is het waar wat ze zien, wat zouden ze zelf doen als ze gevraagd worden om de leiding te nemen bij ING, wat zouden zij doen als ze in de schoenen van minister Bos stonden?

Je kunt het spel ook koppelen aan een moderne vreemde taal. Om te beginnen moeten leerlingen natuurlijk de Engelse taal redelijk beheersen om het spel te kunnen spelen. Vervolgens kun je ze vragen om een Engelstalig essay te schrijven over de bonussen en de kredietcrisis in Amerika of over overheidsbemoeienis bij de kredietcrisis in Engeland. Voordeel van deze vakoverstijgende aanpak is dat je meer tijd hebt en ik vermoed dat het ook leidt tot een beter begrip omdat problemen met de taal bij de Engelse les weggenomen worden terwijl in de les economie de problematiek van de kredietcrisis toegelicht wordt. Wie of welke school werkt al op deze manier vakoverstijgend?

Wedstrijdje voor docenten

Bizzkidz, de managementcompetitie voor het VO en MBO, bestaat 15 jaar. Een goede reden voor de organisator om dit jaar een nieuwe wedstrijd te organiseren. Deze keer niet voor leerlingen, maar voor docenten: de Bizzkidz docentencompetitie. Deelname aan deze wedstrijd is helemaal gratis. Er mogen 150 docenten aan meedoen. In deze online managementgame nemen teams van docenten beslissingen voor hun fictieve onderneming, net als bij de leerlingencompetitie.

Ik wil iedere (economie-/handel-/M&O- enz.)docent deelname aan de wedstrijd aanraden: om te beginnen is het natuurlijk leuk om mee te doen met een wedstrijdje en helemaal als je dat kunt doen met de hele sectie. Ik denk dat het een leuke manier is om te ervaren hoe een spel in het onderwijs ingezet kan worden. Ik ben er bovendien van overtuigd dat leerlingen het leuk zullen vinden als hun docent meedoet met de competitie, en ze zullen graag met hun docent meedenken over de strategie die gevolgd moet worden. Als je school wint dan is dat een opsteker voor jezelf maar ook voor je leerlingen èn voor de school.

Wees er snel bij: de wedstrijd gaat in januari van start en duurt tot maart. De finale wordt eind april gevierd bij Hogeschool INHolland Diemen, gelijktijdig met de finaledag van Bizzkidz. Wie erin slaagt om dan samen met zijn leerlingen op het erepodium te staan krijgt een eervolle vermelding in mijn weblog ;-)

Wedstrijdje doen?

Veel mensen schreven er al over in hun blog: de wedstrijd Online Kaarten waarin docenten uit het basis- en voortgezet onderwijs worden uitgedaagd een lesopzet te maken waarin wordt gewerkt met online kaarten en virtuele globes zoals Google Earth, Yahoo Maps, Google Maps, Windows Live Maps enzovoort. Ik hou wel van wedstrijdjes: veel mensen vinden het leuk om uitgedaagd te worden en de mogelijkheid te krijgen om te laten zien wat ze in huis hebben en natuurlijk is het leuk om daarmee kans te maken op een prijs. Maar meedoen aan Kaarten Online is ook een manier om de hoeveelheid beschikbare content voor het onderwijs op het web te vergroten. Het lesmateriaal dat wordt ingestuurd wordt namelijk verzameld in een wiki zodat iedereen er zijn voordeel mee kan doen. Een initiatief waar de Onderwijsraad vast blij mee zal zijn, gezien hun recente advies waarin ze pleiten voor open source leermiddelen die door docenten gebruikt en bewerkt kunnen worden.

Ook als je niet meedoet met de wedstrijd is het interessant om de website eens te bekijken. Je vindt er namelijk een heleboel ideeën hoe je online maps e.d. kunt gebruiken in de les. Niet alleen in de aardrijkskundelessen: je kunt dit soort tools ook gebruiken voor andere lessen. Bijvoorbeeld een serie lessen Maatschappijleer waarbij de leerlingen een reportage maken over een wijk die ze in Google Maps plaatsen of een literatuurles m.b.v. Google Earth. Maar je kunt ook denken aan een biologieles waarbij leerlingen in een kaart aangeven welke planten- of dierensoorten op bepaalde plaatsen te vinden zijn, een les CKV waarin leerlingen hun favoriete kunstwerk op de kaart zetten, een les Engels/Frans/Duits waarbij leerlingen een route uitzetten van de belangrijkste/bekendste plaatsen die toeristen zeker moeten bezoeken, een les geschiedenis waarin op de kaart wordt aangegeven hoe een volk zich over de wereld heeft verspreid of een les economie waarbij de grootste multinationals op een kaart worden gezet. Kijk ook eens in het dossier 'Google Earth en Earthquests' van Andre Manssen, de site 'Werken met Google Earth' van Gerard Dümmer of de site Edugis en laat je inspireren om zelf een les te maken. Er zijn voor elk vak wel ideeën te bedenken. Je kunt jouw lesidee insturen tot en met zondag 30 november 2008. Lees alles over de voorwaarden èn de prijzen op de wedstrijdsite.


O ja, als je op de hoogte gebracht wilt worden van de laatste ontwikkelingen op dit gebied, dan kun je je aanmelden voor het (gratis) seminar: Think outside the (geo)box! op donderdag 18 september in de Uithof.

Limonade en economische goederen

Het limonadespel is bij veel economiedocenten wel bekend. Dat is een spel waarbij de speler de opdracht krijgt zoveel mogelijk winst te maken met het verkopen van limonade. Daarvoor moeten bekertjes ingekocht worden, citroenen, suiker en ijs. Of de limonade goed verkoopt hangt af van het weer: als het warm weer is dan hebben de mensen zin in een koud drankje en loopt de verkoop voorspoedig. Maar als je pech hebt is het weer slecht en blijf jij als speler met je koele drankjes zitten. Geen probleem als je bekertjes overhoudt want die kun je de volgende dag gebruiken. Maar met ijs werkt dat helaas niet: dat smelt dus je moet de volgende dag weer nieuw kopen. Het limonadespel kan prima gebruikt worden voor de lessen economie om leerlingen de wetten van vraag en aanbod te laten ontdekken.

Onlangs ontdekte ik twee andere spellen die op soortgelijke leest geschoeid zijn: Coffeeshop en Lemonade Stand. Het leuke van deze spellen is dat ze net iets verder gaan dan het oorspronkelijke limonadespel. Bij Coffeeshop moet je namelijk niet alleen goed inkopen; het spel bied je ook de mogelijkheid om zelf een recept voor je drankje (koffie, in dit geval) te maken. Heb je sterke koffie met veel suiker en melk dan kun je daarvoor een veel hogere prijs vragen dan voor slappe koffie. Lemonade Stand gaat nog verder. Daarbij heb je drie levels. In het eerste level wordt de vraag alleen bepaald door het weer, net als bij het originele limonadespel. In level 2 wordt de vraag ook bepaald door nieuwsberichten: hoe bericht de pers over citroenlimonade? In het hoogste level moet je ook rekening houden dat de kosten om limonade te maken elke ronde weer anders kunnen zijn.

Beide spellen vond ik leuk om te spelen en een goede vernieuwing van het aloude Limonadespel. Het lijkt me leuk om het spel aan leerlingen te geven en ze te vragen om zelf te bedenken hoe je de achterliggende regelset in formules (en vervolgens in een spreadsheet) kunt vangen. Een goede oefening om abstract te leren denken!

Welkom op Downingstreet 10

Politiek in Engeland vond ik altijd maar een ondoorzichtig gebeuren. De Labour party, de Conservatives, Liberals en Social Democrats (in 1988 samengevoegd tot Liberal Democrats): het was me nooit duidelijk wie waarvoor stond. In het spel Great Britain Ltd moet je als 'Prime Minister' de belangen van de partij van jouw keuze zo goed mogelijk behartigen en besluiten nemen over de hoogte van de belastingen in Engeland, de sociale voorzieningen en keuzes maken of je je geld uitgeeft aan extra woningen, onderwijs, huisvesting of infrastructuur. Je doel is om jouw partij bij de volgende verkiezen zo hoog mogelijk te laten eindigen.

Een remake van het spel Great Britain Ltd, dat ontworpen is voor de ZX-Spectrum (één van de eerste homecomputers die in vele huiskamers in Nederland te vinden was) kan nog altijd gespeeld worden. Natuurlijk zijn de graphics niet vergelijkbaar met die van de huidige games, en wat meer variatie (onverwachte gebeurtenissen, meer verhaallijnen enz.) zou verbeterd kunnen worden, maar ik vind Great Britain Ltd nog altijd de moeite waard om te spelen (ook al zijn de politieke krachten verschoven sinds het spel uitkwam in 1982). Het is leuk om je de baas te voelen van Downingstreet 10, en te kunnen kiezen hoe Engeland bestuurd moet worden. En je leert er veel van: over de economie in Engeland (en ook over macro-economie in het algemeen), over de Engelse (politieke) cultuur, en het is ook een uitstekend uitgangspunt voor een discussie over maatschappelijke vraagstukken in Engeland of in ons eigen land.

Great Britain Ltd leent zich er uitstekend voor om in (kleine) groepjes te spelen (bijvoorbeeld met een smartboard), en dan te overleggen over de voors of tegens. Het spel wordt extra interessant als je iemand (in real life of virtueel) uitnodigt die werkt in de politiek, bijv. iemand uit de gemeenteraad, of van de Engelse ambassade. Welke keuzes zou hij/zij maken en waarom?

Prinsjesdag

Binnenkort is het weer Prinsjesdag. Op veel scholen wordt daaraan aandacht besteed. Niet makkelijk, want het is vaak dorre en droge materie. Het wordt vaak al een stuk leuker als de leerlingen voor de eigen school een begroting mogen maken en presenteren, én als daaraan binnen de school dan ook echt aandacht wordt besteed, bijvoorbeeld door een leerling de 'Troonrede' uit te laten spreken en de miljoenennota te overhandigen in de MR.

Maar voordat je met zoiets aan de slag kunt zul je toch eerst moeten uitleggen wat Prinsjesdag is, en wat er dan gedaan wordt. Het Ministerie van Financiën heeft een tweetal flash-filmpjes daarover die de droge kost verteerbaar maken. Een filmpje gaat over de geschiedenis van Prinsjesdag, in de tweede vertelt het koffertje wat er gebeurt op Prinsjesdag. 't Lijkt me een leuk begin van een les over de Miljoenennota!